چشم انداز آینده پرورش گوسفند

چشم انداز آینده پرورش گوسفند

نگاهی به گوسفندداری ایران در حال حاضر
با توجه به استفاده بی رویه از ذخایر آب زیر زمینی بعید به نظر می رسد که با ادامه شرایط کنونی وضعیت مراتع بهتر شود. اگر تعداد دام سبک کاهش داده نشود آسیب به مراتع خیلی شدید خواهد بود. خوشبختانه برنامه ای برای کاهش دام سبک وجود دارد و تعداد این دام هم اکنون نیز در حال کاهش است. در حال حاضر براساس آخرین آمارنامه وزارت جهاد کشاورزی میزان گوشت قرمز تولیدی در سال ۱۳۹۰ در کشور ما ۸/۹۶۶ هزار تن می باشد و گوشت حاصل از گوسفند ( که توسط حدود ۵۰ میلیون رأس گوسفند در قالب حدود ۲۷ نژاد تولید می شود) ۴/۳۵۵ هزار تن اعلام شده است. بنابراین سهم گوشت حاصل از گوسفند در کشور ما در حال حاضر ۷/۳۶ درصد کل گوشت قرمز تولیدی در سال است(آمارنامه کشاورزی ۱۳۹۰). اما این مقدار گوشت تولید شده پاسخگوی نیاز رو به افزایش جمعیت نیست)سفلائی و همکاران، ۱۳۸۵ ؛ کرمی و همکاران ۱۳۸۵). بنابراین، افزایش بازدهی در تولید گوشت گوسفند از اهمیت خاصی برخوردار است. بر اساس آمار سال ۱۳۸۱ متوسط مصرف سرانه گوشت قرمز در كشور ۴/۱۲ کیلو گرم بوده است. در صورتيكه بر اساس نظر وزارت بهداشت حداقل مصرف سرانه گوشت قرمز براي هر فرد ۱۸ کیلو گرم مي باشد (کلانتری و غفارپور، ۱۳۸۱). بنابراین، از طرفی باید تعداد دام را کاهش داد و از طرف دیگر میزان نیاز به گوشت بیش از مقداری است که هم اکنون تولید می شود. لذا بنظر می رسد راه حلی بجز افزایش بهره¬وری در دام سبک وجود ندارد. با اصلاح نژاد دام هاي بومي و سوق دادن آنها به سمت توليد گوشت بیشتر مي¬توان تا حدي توليد گوشت كشور را افزایش داد.
چشم انداز آینده
بايستي اشاره شود جمعيت كره زمين اخيرا از ۷ ميليارد نفر گذشت و پيش بيني مي شود تا ۴۰ سال آينده بيش از ۹ ميليارد نفر شود. براي تامين غذاي اين افراد به ويژه غذاي پروتئيني يا بايستي زمين هاي كشاورزي افزايش و يا بهبود يابند يا اينكه تعداد دام¬ها افزايش يابند. اين راه حل ها با محدوديت هاي زيادي همراه هستند هر چند اندكي مي توانند در تامين نيازها موثر باشند. اما به نظر مي رسد راه حل بهتر بهبود كارايي زمين هاي كشاورزي و افزايش عملكرد و بهبود بازدهي دام ها باشد. در بهبود عملكرد و بازدهي زمين هاي كشاورزي محققين كشاورزي در گرايش هاي ديگر مي توانند تلاش كنند اما برحسب وظيفه در بخش علوم دامي مسوليت افزايش بهره وري دام هاي اهلي و در اين پروژه به طور اختصاصي پرورش گوسفندان به عهده محققين علوم دامي است.
بنابراين سوال فوق مجددا به اين صورت طرح مي شود كه چگونه مي توان بازدهي و سوددهي را در پرورش گوسفند افزايش داد؟ و یا چگونه می توان پرورش گوسفند در ایران را بهینه نمود؟
هم اکنون در کشور با توجه به شرایط اقلیمی هر منطقه نژاد یا اکوتیپ خاصی را پرورش می دهند، در نتیجه تعداد زیادی ترکیبات ژنتیکی گوسفند وجود دارد. از طرفی با توجه به شرایط محیطی در حال تغییر از قبیل مرتع، میزان بارندگی، فرسایش و… وضعیت دامپروری بخصوص دام سبک در حال تغییر است. بنابراین حائز اهمیت است که اصلاح گران گوسفند برنامه ای قوی، منسجم و مبتنی بر آینده نگری کوتاه و دراز مدت را در اختیار داشته باشند تا براساس آن تحقیقات و پرورش دام سبک در آینده سامان دهی گردد. هر گونه برنامه ای برای آینده مستلزم پیش بینی یکسری نکات و روندها از قبیل آب و هوا، وضعیت مراتع، شرایط اجتماعی و بازار مصرف و….. است.


Download PDF
Facebookاشتراک گذاری

نظرات "چشم انداز آینده پرورش گوسفند"

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.